Voor de kust van Portugal rust een van de grootste archeologische schatten ter wereld op de zeebodem. Liefst 250 gezonken schepen vol goud, zilver en kostbaarheden liggen verborgen rond de Azoren, Madeira en het Portugese vasteland.
Alexandre Monteiro, onderzoeker aan de Universidade Nova de Lisboa, besteedde 25 jaar aan het in kaart brengen van deze wrakken. Toch onderneemt de overheid geen enkele actie om deze historische maritieme locaties te beschermen.
Duizenden wrakken en een Spaans goudschip
De onderwaterarcheoloog legde in totaal 8.620 scheepswrakken in Portugese wateren gedetailleerd vast. Het leeuwendeel, zo’n 7.500 wrakken, bevindt zich voor de kust van het vasteland. Nog eens 1.000 schepen rusten bij de Azoren en 120 rond Madeira.
Tussen deze vondsten springt de Nuestra Señora del Rosario er direct uit. Dit Spaanse schip zonk in 1589 voor de kust van het schiereiland Troia en had op dat moment maar liefst 22 ton goud en zilver aan boord.
Dankzij uitgebreid archiefonderzoek kent Monteiro elk detail van dit wrak. Officiële documenten onthulden zelfs de naam van de moeder van de toenmalige kapitein.
Archeologen bevestigen de aanwezigheid van 250 met goud en zilver beladen scheepswrakken rond de Azoren, die wachten op bescherming.
Kustontwikkeling vormt grootste bedreiging
Ondanks de publicatie van al deze data ontbreekt een structureel plan vanuit de Portugese overheid. Monteiro benadrukt dat hij alle informatie overdroeg aan de autoriteiten, maar dat er simpelweg niets met de waarschuwingen wordt gedaan.
De kans op plundering door schatzoekers is volgens de onderzoeker overigens klein. De meeste schepen liggen veilig begraven onder dikke lagen zand, waardoor ze moeilijk te lokaliseren en te bereiken zijn.
Het echte gevaar komt van grote bouwprojecten aan de kust. Nieuwe infrastructuur en baggerwerkzaamheden kunnen de kwetsbare locaties onbedoeld blootleggen en dit eeuwenoude erfgoed voor altijd vernietigen zonder enige vorm van documentatie.
De ontdekking van de Nossa Senhora da Luz
Een van de absolute hoogtepunten uit Monteiro’s carrière was de vondst van de Nossa Senhora da Luz. Dit machtige vlaggenschip verdween in 1615 in de golven nabij Faial, een eiland van de Azoren.
De onderzoeker spitte vier jaar lang door historische archieven om de exacte locatie te bepalen. Zijn voorbereiding bleek feilloos: direct tijdens zijn eerste duik op de berekende coördinaten stuitte hij op het wrak.
Deze wrakken fungeren als perfecte tijdkapsules uit het tijdperk van trans-Atlantische handel en ontdekkingsreizen. Naast edelmetalen bevatten ze onschatbare informatie over historische handelsroutes en maritieme technologieën van voorbije eeuwen.
